<p>Kính viễn vọng Không gian James Webb đã mang đến một góc nhìn mới đầy ngoạn mục về Tinh vân Helix, một tinh vân hành tinh nằm cách Trái Đất khoảng 650 năm ánh sáng trong chòm sao Aquarius (Bảo Bình), được giới quan sát bầu trời gọi bằng cái tên đầy gợi hình: “Con mắt của Chúa”.</p> <p>Ngôi sao ở trung tâm - từng giống Mặt Trời của chúng ta - nay đã suy tàn và co lại thành một sao lùn trắng nhỏ gọn, trong khi các lớp vật chất bên ngoài của nó trôi dạt ra không gian, tạo nên một lớp vỏ khí và bụi phát sáng.</p> <p> </p> <p>Quan sát bằng thiết bị NIRCam trong vùng hồng ngoại, Webb phơi bày những dòng khí cực nóng, dữ dội phóng ra từ khu vực xung quanh sao lùn trắng và va chạm mạnh vào lớp vật chất mát hơn được phóng ra sớm hơn trong quá trình tiến hóa của ngôi sao. Ranh giới sắc nét như lưỡi lam này đánh dấu vùng mà bức xạ năng lượng cao ion hóa khí xung quanh, trong khi những khu vực xa hơn vẫn lạnh và giàu phân tử.</p> <p> </p> <p>Xa hơn nữa so với lõi trung tâm, hình ảnh cho thấy các nút và đám vật chất đặc giàu hydrogn phân tử - những “túi” nơi điều kiện rất thuận lợi cho việc hình thành các phân tử phức tạp, có thể về sau trở thành một phần của các hệ hành tinh mới.</p> <p> </p> <p>Theo cách đó, Tinh vân Helix hoạt động như một “viên nang thời gian vũ trụ”, cho thấy tàn dư của các ngôi sao đang chết có thể đã đóng góp vào nguồn nguyên liệu thô hình thành nên Hệ Mặt Trời của chúng ta, đồng thời mở đường cho các nghiên cứu tiếp theo của Webb nhằm kết nối cái chết của sao với sự ra đời của hành tinh.</p>